
de Volkskrant
27 februari 2018 dinsdag
Section: V Opening; Blz. 2
 TOMAS VAN DIJK
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: op wetenschappelijke conferenties overschrijden mannen vaker de toegestane spreektijd dan vrouwen.
T Van wie komt die claim?
In Nederland zijn ongeveer evenveel vrouwelijke als mannelijke promovendi, maar van de hoogleraren is amper 20 procent vrouw. Een veel aangehaalde verklaring voor het glazen plafond: mannen zouden eerder andere mannen promotie geven. 

Mannen houden zich ook minder strikt aan hun spreektijd op grote conferenties en profileren zich daardoor misschien meer. Dat schrijven onderzoekers uit Zweden, België, Portugal, Ierland en Wales in een recent artikel, 'Gender balance in time-keeping at life science conferences'.
T Klopt het?
Gewapend met stopwatches bezochten de auteurs elf conferenties in de levenswetenschappen, vijf grote (meer dan 150 bezoekers) en zes kleine. Op de grote bijeenkomsten overschreed 73 procent van de mannen en 49 procent van de vrouwen de geplande spreektijd. Het verschil bleek kleiner als ze alle conferenties bij elkaar veegden (47 procent versus 41 procent). 

Het artikel is nog niet gepubliceerd in een tijdschrift. Het staat in de database Biorxiv, waar onderzoekers stukken kunnen plaatsen voordat ze aan peer review worden blootgesteld: de kritische blik van een panel van collega-wetenschappers. Op Twitter buitelen vakgenoten wel al over elkaar heen om de loftrompet te steken over de studie. 

Het verschil lijkt aanzienlijk. Maar hoe robuust is de uitkomst? Om dat te beoordelen, hebben we de onderliggende cijfers nodig. Hoeveel mannen en vrouwen deden hun zegje op die grote conferenties? Dat staat niet in het artikel. Petra Edlund, van de Universiteit van Gotenburg in Zweden, duikt desgevraagd in de papieren. Niet veel later mailt ze dat de percentages bij nader inzien niet kloppen 'door een fout met Excel-sheets'. Op de vijf grote conferenties, waar in totaal 66 vrouwen spraken en 104 mannen, ging 60 procent van de heren over de tijd en 49 procent van de dames. De kans is groot dat het gevonden verschil louter op toeval berust. Statistisch gezien is de uitkomst niet significant. 

Opvallend aan de data is de grote spreiding. Onder mannen én vrouwen bevonden zich zowel sprekers die slechts de helft van hun tijd benutten, als onderzoekers die hun tijd met meer dan 50 procent overschreden. Middel je bij beide seksen afzonderlijk alle scores dan kom je in beide gevallen ongeveer uit op de toegestane spreektijd. 

Biochemicus Rajini Rao van de Johns Hopkins University (VS) zet zich via de organisatie STEM Women (Science Technology Engineering Mathematics) in voor vrouwenemancipatie in de wetenschap. Volgens haar is dit het eerste onderzoek naar sekseverschil bij de timing van wetenschappelijke voordrachten. 'Zelf heb ik nooit een verschil opgemerkt.'
T Eindoordeel
Je kunt uit deze studie niet concluderen dat mannen hun spreektijd vaker overschrijden dan vrouwen.



